Με τηλεδιάσκεψη πραγματοποιήθηκε η συνεδρίαση της Επιτροπής – Υπό συζήτηση η ίδρυση πανεπιστημιακού τμήματος στο Σουφλί και η δημιουργία μονάδας ζεόλιθου στα Πετρωτά
Πληρώνονται οι ελαιοπαραγωγοί της Μάκρης, νέα κίνητρα για το πρόγραμμα μετεγκατάστασης, προχωρά η αναβάθμιση των τελωνείων Κήπων & Καστανεών
Μέσω τηλεδιάσκεψης πραγματοποιήθηκε η 12η συνεδρίαση της Επιτροπής Ανασυγκρότησης του Έβρου, με αντικείμενο την πορεία των έργων και των παρεμβάσεων μετά την καταστροφική πυρκαγιά του 2023, που έχουν προγραμματιστεί στο πλαίσιο του προγράμματος «Έβρος ΜΕΤΑ».
Ο πρόεδρος της Επιτροπής, Υφυπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας Κωνσταντίνος Κατσαφάδος αναφέρθηκε στην απόφαση για συνεδρίαση της επιτροπής μέσω τηλεδιάσκεψης, και όχι δια ζώσης στη Βύσσα, όπως είχε αρχικά ανακοινωθεί. «Στόχος μας είναι να διασφαλίσουμε το κύρος και τη σημαντική δουλειά της επιτροπής, και όχι να έλθουμε σε διαμάχη και κόντρα με τους αγρότες. Δεν ζητάμε λίγο χρόνο δημοσιότητας, αλλά δουλεύουμε ουσιαστικά για την περιοχή, προκειμένου να δώσουμε λύσεις σε χρόνια προβλήματα και μία αναπτυξιακή κατεύθυνση γύρω από το μέλλον Έβρου και ειδικότερα του βόρειου Έβρου», σημείωσε ο ίδιος.
Τη συζήτηση συντόνισε ο Γεώργιος Κέλλης, συντονιστής αποκατάστασης και ανασυγκρότησης του Έβρου.
Τον λόγο πήρε αρχικά η κα Κατερίνα Οικονόμου, Γενική Γραμματέας Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων και Εθνικού Προγράμματος Ανάπτυξης, η οποία σημείωσε πως το νέο Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης είναι το βασικό χρηματοδοτικό εργαλείο για την αξιοποίηση των εθνικών πόρων για τα έτη 2026-2030. Το πρόγραμμα ανασυγκρότησης του Έβρου χρηματοδοτήθηκε με 20 εκ ευρώ, ενώ τα επόμενα χρόνια ενδέχεται να υπάρξει περαιτέρω ενίσχυση από το συγκεκριμένο πρόγραμμα.
Πληρώνονται οι ελαιοπαραγωγοί
Ο κ. Ανδρέας Λυκουρέντζος, διοικητής του ΕΛΓΑ ανακοίνωσε την πληρωμή ως την Παρασκευή 19/12, των περίπου 60 ελαιοπαραγωγών της Μάκρης, οι οποίοι δεν είχαν λάβει προκαταβολή από την φωτιά του ’23, λόγω μη εντοπισμού των καλλιεργειών τους από το δορυφορικό σύστημα Copernicus.
Έργα υποδομών
Στα έργα που είναι σε εξέλιξη και σε όσα προγραμματίζονται αναφέρθηκε ο ΓΓ Υποδομών κ. Δημήτρης Αναγνώπουλος. Κάνοντας αναφορά στην ανατολική περιφερειακή οδό, μίλησε για τα προβλήματα με 10-12 κατοικίες μουσουλμάνων συμπολιτών μας, ένα θέμα που όπως είπε το χειρίζονται από κοινού τα αρμόδια υπουργεία με την Περιφέρεια ώστε να βρεθεί μία κοινή συντεταγμένη και να λυθεί ώστε να προχωρήσει το έργο και σε εκείνο το κομμάτι και να ολοκληρωθεί, όπως είπε, εντός του ’26.
Ο κ. Αναγνώπουλος αναφέρθηκε ακόμη στη διασυνοριακή γέφυρα Ελλάδας- Τουρκίας, προϋπολογισμού 70 εκ ευρώ. Για το έργο έχει ολοκληρωθεί το σύνολο των μελετών, έχουν συνταχθεί τα τεύχη δημοπράτησης και η μεικτή επιτροπή σχεδιασμού και παρακολούθησης του έργου θα διαχειριστεί τις εκκρεμότητες που υπάρχουν για τη δημοπρασία, υλοποίηση και λειτουργία του έργου.
Για την παράδοση της παράκαμψης Προβατώνα σημείωσε πως υπάρχουν κάποια γραφειοκρατικά ζητήματα που θα επιλυθούν το επόμενο διάστημα.
Ο ΓΓ Υποδομών μίλησε ακόμη για το σιδηροδρομικό έργο Αλεξανδρουπολη-Πύθιο-Ορμένιο, ύψους 800 εκ ευρώ, με χρόνο κατασκευής τα 4 έτη. Στις αρχές του ’26 θα υπογραφεί η σύμβαση του έργου που, όπως είπε, «ανατρέπει προς το θετικό όλη την περιοχή του Έβρου».
Για τις πέντε νέες αστυνομικές διευθύνσεις, μεταξύ των οποίων και αυτή της Αλεξανδρούπολης, η υπογραφή των συμβάσεων μεταξύ δημοσίου και αναδόχου τοποθετείται για το πρώτο εξάμηνο του ’26.
Πρόγραμμα μετεγκατάστασης
Για το πρόγραμμα μετεγκατάστασης στον Έβρο μίλησε ο ΓΓ Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής Κων/νος Γκλούμης, τονίζοντας πως από τις 600 αιτήσεις μόνο 2 έγιναν δεκτές, η μία αφορά στην Ορεστιάδα και η άλλη στο Διδυμότειχο. Για αυτές έχουν γίνει ήδη προεγκρίσεις και αυτοψίες και αναμένονται οι τελικές αποφάσεις.
Σημείωσε πως το πρόγραμμα δεν έχει εξελιχθεί όπως αναμενόταν και για τον σκοπό αυτό στο υπουργείο εξετάζεται διεύρυνση κριτηρίων.
Αναφερθείς σε αυτό το θέμα, ο υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργό κ. Κοντογεώργης, τόνισε πως θα υπάρξουν νέα κίνητρα, μετά από διαβούλευση με εκπροσώπους ΟΤΑ, βουλευτές και Περιφέρεια, ώστε να είναι πιο στοχευμένα και να συλλειτουργήσουν με άλλα κίνητρα που θα τεθούν σε εφαρμογή, ώστε το πρόγραμμα να είναι πιο αποδοτικό.
Σε ό,τι αφορά το πρόγραμμα Σπίτι μου 2, έχει απορροφηθεί, πανελλαδικά, σε ποσοστό 70%. Στην ΑΜΘ ειχαμε 197 εγκρίσεις, οι 80 έχουν ήδη προχωρήσει με την επιδότηση. Στον Έβρο, μετά την ειδική πρόβλεψη για πλήρη επιδότηση για όλες τις οικογένειες με 2 και περισσότερα παιδιά, έχουν ενταχθεί 27 περιπτώσεις.
Τελωνεία
Για τα έργα αναβάθμισης στα τελωνεία Κήπων και Καστανεών μίλησε η μηχανικός της Διεύθυνσης Τεχνικού Ελέγχου της Αποκεντρωμένης Μακεδονίας – Θράκης Ναυσικά Σταυρίδου. Στους Κήπους έχουν ήδη ξεκινήσει οι προκαταρκτικές εργασίες με κατασκευή της περιμετρικές οδού. Στις Καστανιές το έργο αφορά τη λειτουργία νέου σταθμού σε διαφορετικό σημείο από το σημερινό. Σε συνεργασία με την Περιφέρεια ΑΜΘ το έργο θα ωριμάσει και θα υλοποιηθεί μέσω προγραμματικής σύμβασης.
Σαμοθράκη
Ο Δήμαρχος Σαμοθράκης Θανάσης Βίτσας αναφέρθηκε στον δρόμο προς τους Κήπους, που είχε καταστραφεί από την καταστροφή του 2017 κι ακόμη δεν έχει αποκατασταθεί, ενώ δεν υπάρχει πλέον χρηματοδότηση. Εξέφρασε την αγωνία του για την ιδιωτικοποίηση της Εγνατίας Οδού, η οποία έκανε προσπάθεια για την ωρίμανση του έργου, και το τι μέλλει γενέσθαι για το έργο αυτό στη συνέχεια.
Απαντώντας, ο κ. Αναγνώπουλος τόνισε πως το διάστημα αυτό αναμένεται η περιβαλλοντική αδειοδότηση του έργου, ώστε να ολοκληρωθεί ο φάκελος των μελετών και στη συνέχεια να αναζητηθεί επιπλέον χρηματοδότηση, αφού ο αρχικός προϋπολογισμός του έργου δεν αρκεί σήμερα.
Ο κ. Βίτσας εξέπεμψε SOS για το ελικοδρόμιο, ενώ τόνισε πως χρειάζεται έξτρα χρηματοδότηση για το έργο της Λιμνοδεξαμενής Σαμοθράκης.
Πανεπιστήμιο
Ο Πρύτανης του ΔΠΘ Φώτης Μάρης σημείωσε πως το πανεπιστήμιο ολοκλήρωσε τις υποχρεώσεις του για την έκδοση ΠΔ για την ίδρυση Κτηνιατρικής στην Ορεστιάδα. Αναφέρθηκε σε πρόγραμμα που θα προκηρύξει η Περιφέρεια ΑΜΘ για την τριτοβάθμια εκπαίδευση, από το οποίο το ΔΠΘ προγραμματίζει τη χρηματοδότηση με 3,5 εκ ευρώ του νέου κτιρίου γραφείων και εργαστηρίων για την Κτηνιατρική Ορεστιάδας, συν 500 χιλ για εξοπλισμό. Επιπλέον, θα γίνει προμήθεια εξοπλισμού 550 χιλ ευρώ για το τμήμα Ψυχολογίας στο Διδυμότειχο και 150.000 ευρώ για τη Νοσηλευτική στην Αλεξανδρούπολη.
Ο κ. Μάρης αναφέρθηκε στο μεταπτυχιακό που θα λειτουργήσει στο Σουφλί για τη διαχείριση θεμάτων φυσικών καταστροφών, στο οποίο θα συμμετάσχουν από 20 ως 40 άτομα, με δίδακτρα στις 3.000 ευρώ.
Τόνισε ακόμη πως προτείνεται η δημιουργία τμήματος με αγροτοδιατροφικό αντικείμενο, που προφανώς αφορά τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων. Στην πρόταση αυτή υπερθεμάτισε ο βουλευτής Έβρου και υφυπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Χρήστος Δερμεντζόπουλος, σημειώνοντας πως θα έπρεπε να λειτουργήσει στο Σουφλί.
Διάζωμα
Ο πρόεδρος του Διαζώματος Σταύρος Μπένος αναφέρθηκε στη σημασία της συμμετοχής και της συνεργασίας όλων των φορέων στον σχεδιασμό και την τελική στρατηγική του προγράμματος Έβρος Μετά. «Το μεγάλο μυστικό κρύβεται στη συνεργασία μας και στις συγκλήσεις που γίνονται μέσω του κοινού αξιακού περιεχομένου μας», τόνισε χαρακτηριστικά. Μίλησε για τα βήματα που έγιναν μέχρι να συνταχθεί το πρόγραμμα και στην μεγάλη στιγμή της ανακοίνωσης της Ολοκληρωμένης Χωρικής Επένδυσης. Οι 4 βασικοί πυλώνες του προγράμματος είναι, όπως είπε, η κυβέρνηση, το Διάζωμα, το ΔΠΘ και η Περιφέρεια ΑΜΘ. Συνεργάτες του παρουσίασαν όσα γίνονται σε τομείς όπως ο ψηφιακός μετασχηματισμός των Δήμων, οι δράσεις για την υγεία με χρηματοδοτήσεις ενεργειακής αναβάθμισης νοσοκομείων και προμήθειας εξοπλισμού για Κέντρα Υγείας και νοσοκομείων, καθώς και το σκέλος για τα αγροτικά ζητήματα, με στόχο την ένταξη όλων των προτεινόμενων έργων σε χρηματοδοτικά προγράμματα.
Οι 3 προτάσεις του κου Λασκαράκη
Μεταξύ των προτάσεων, είναι τρεις που ξεχωρίζουν και τις οποίες παρουσίασε το μέλος της Επιτροπής Ανασυγκρότησης και του Διαζώματος Γιάννης Λασκαράκης. Αρχικά, αναφέρθηκε στον πλούτο που συνιστά για την περιοχή ο ζεόλιθος με τις πάμπολλες εφαρμογές του και τα 100 εκατομμύρια κυβικά μέτρα που υπάρχουν στην περιοχή. Προτείνεται η δημιουργία μονάδας κάθετης αξιοποίησης στα Πετρωτά, που θα δημιουργήσει πολλές θέσεις εργασίας και ίσως ανασχέσει τη δημογραφική κατάρρευση. Μίλησε ακόμη για την τεράστια στρατηγική σημασία του Τριγώνου, από άποψη εξαγωγική, αφού βρίσκεται μόλις 2,5 ώρες μακριά από τεράστια κέντρα κατανάλωσης και τουρισμού. Για το συγκεκριμένο θέμα μπορεί να αξιοποιηθεί και το Interreg σε συνεργασία με τη Βουλγαρία που επίσης διαθέτει ζεόλιθο.
Αναφέρθηκε ακόμη στο Δέλτα του Έβρου με την κατασκευή 16 ξύλινων εγκαταστάσεων για αλιείς, 10 ξύλινων οικίσκων και μία προβλήτας. Υπάρχει μελέτη του ΟΦΥΠΕΚΑ με επικαιροποιημένο προϋπολογισμό στις 563.000 ευρώ.
Τέλος, υπάρχει πρόταση για ασφαλείς ορεινές διαδρομές στη Σαμοθράκη, με προϋπολογισμό 240.000 ευρώ.
Γραμμή Αλεξανδρούπολη-Πειραιάς
Παίρνοντας τον λόγο, ο κ. Κοντογεώργης, Υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ, σημείωσε πως είναι θέμα ημερών η έκδοση του Προεδρικού Διατάγματος για την ίδρυση της Κτηνιατρικής στην Ορεστιάδα.
Για την γραμμή Αλεξανδρούπολη – Πειραιάς, με τη δωρεάν μεταφορά εμπορευμάτων από επιχειρήσεις του Έβρου, τόνισε πως υπήρξαν κάποιες καθυστερήσεις σχετικά με τον διαγωνισμό, ωστόσο στόχος είναι μέσα στο χειμώνα να υπάρξει ανάδοχος και να λειτουργήσει η γραμμή.
Για το πρόγραμμα Εβρος Μετά και τη χρηματοδότησή του σημείωσε πως θα ενισχυθεί με τη δεύτερη αναθεώρηση, ενώ τόνισε πως ο ρόλος της αυτοδιοίκησης είναι καταλυτικός, καθώς μέσα στο πρώτο τρίμηνο του ’26 θα υπάρξουν πολλά προγράμματα για χρηματοδότηση δράσεων και υποδομών.
Περιφέρεια ΑΜΘ
Από την πλευρά του, ο Περιφερειάρχης ΑΜΘ Χριστόδουλος Τοψίδης σημείωσε πως από τα 9 έργα που είχαν προγραμματιστεί, έχουν γίνει τα 7, ύψους 15 εκ ευρώ, υπολείπονται ακόμη 5 εκ για τα οποία θα γίνουν οι προκηρύξεις μέσα στο ’26. Ενημέρωσε για τη φάση στην οποία βρίσκονται έργα όπως τα φράγματα Θεραπειού και Καλύβα, για τις χρηματοδοτήσεις στον τομέα της υγείας, μεταξύ των οποίων το νέο Κέντρο Υγείας Σαμοθράκης με 2,5 εκ ευρώ. Σχετικά με το τελωνείο στο νησί, ώστε να ενταχθεί στο πρόγραμμα της βίζα εξπρές, τόνισε πως τέλη Ιανουαρίου θα είναι έτοιμη η μελέτη ώστε να προχωρήσει ο διαγωνισμός για την υλοποίηση των υποδομών που απαιτούνται.
ΟΦΥΠΕΚΑ
Από τον ΟΦΥΠΕΚΑ, η κα Άννα Κωνσταντινιδου αναφέρθηκε στις δράσεις που έγιναν και γίνονται μετά τη φωτιά του ’23, καθώς και στην κατάσταση πανίδας και χλωρίδας στη Δαδιά. Όπως είπε, κάηκαν πολλές θέσεις φωλεοποίησης, με αποτέλεσμα ο οργανισμός να προχωρήσει στην τοποθέτηση τεχνητών φωλιών, τόσο για μαυρόγυπες, όσο και για άλλα νυκτόβια πουλιά. Επιπλέον, γίνεται διαρκώς τοποθέτηση πομπών σε μαυρόγυπες και άλλα πουλιά, καθώς, πέρα από την καταγραφή μετακινήσεων και έκτακτων συμβάντων, τα δεδομένα που προκύπτουν είναι πολύ σημαντικά και χρήσιμα για τις γνωμοδοτήσεις του οργανισμού σχετικά με έργα, όπως οι αιολικοί σταθμοί.
Η κα Κωνσταντινίδου αναφέρθηκε ακόμη στην ανάγκη τροποποίησης της νομοθεσίας που ορίζει ότι χώροι αναψυχής μπορούν να λειτουργούν μέσα στα εθνικά πάρκα από ιδιώτες, χωρίς όμως οικονομική δραστηριότητα, κάτι που δεν επιτρέπει τη λειτουργία τους και επομένως ούτε την εξυπηρέτηση των επισκεπτών, που τελευταία είναι αρκετοί, και τη συντήρηση των εγκαταστάσεων.
Γενναίες αποφάσεις
Ο Δήμαρχος Σουφλίου Παναγιώτης Καλακίκος τόνισε πως η περιοχή βιώνει τη δυσκολότερη περίοδο εδώ και δεκαετίες. Όπως είπε, οι δυο πυρκαγιές του ’22 και του ’23 δεν άφησε μόνο καμένη γη, αλλά βαθιά κοινωνική, οικονομική και ψυχολογική επιβάρυνση. Αναφέρθηκε στη μείωση του πληθυσμού και τη συρρίκνωση της παραγωγικής βάσης, στο κλείσιμο της Εθνικής Τράπεζας και το επικείμενο λουκέτο σε δύο καταστήματα ΕΛΤΑ. Τέλος, ζήτησε για ακόμη μία φορά τη δημιουργία πανεπιστημιακού τμήματος επιστήμης και τεχνολογίας τροφίμων στο Σουφλί, καθώς και βιομηχανικού πάρκου.
Την αλλαγή των δρομολογίων των τρένων ζήτησε, μεταξύ άλλων, για ακόμη μία φορά ο Δήμαρχος Ορεστιάδας Διαμαντής Παπαδόπουλος, ενώ ο Δήμαρχος Διδυμοτείχου Ρωμύλος Χατζηγιάννογλου μίλησε για την ανάγκη καθαρισμού του Ερυθροποτάμου, ώστε να μην προκαλούνται ζημιές στις υποδομές της περιοχής, για το αλαλούμ με τις αρμοδιότητες φορέων, τις περικοπές χρηματοδοτήσεων των Δήμων, την ανάγκη λειτουργίας Πυροσβεστικής στο Διδυμότειχο κτλ
ΤΕΕ Θράκης
Ο Άκης Παρασκευόπουλος, πρόεδρος του ΤΕΕ Θράκης τόνισε πως είναι ανάγκη να υπάρξει καλύτερος συντονισμός και προτεραιοποίηση έργων, προκειμένου, κάθε χρόνο, μέσα από το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων, το πρόγραμμα ανασυγκρότησης Έβρου να έχει συγκεκριμένα κονδύλια. Χαρακτηριστικά, αναφέρθηκε στο έργο του φράγματος Δερείου, το οποίο, όπως είπε, από τον Ιούνιο του ’24 έχει προσωρινό ανάδοχο. Ωστόσο, έλειπαν 800.000 ευρώ, με αποτέλεσμα το έργο να είναι σε αναμονή επί 1,5 χρόνο. Επίσης, χαρακτήρισε ως «μαύρη τρύπα» της Ελλάδος τον Έβρο, με εξαίρεση την Αλεξανδρούπολη, σε ότι αφορά την έλλειψη τοπικών πολεοδομικών σχεδίων, ζητώντας από τον κ. Κατσαφάδο να βοηθήσει στην εύρεση λύσης.
Κική Ηπειρώτου