Δ.Σ. Αλεξανδρούπολης: Παραμένει το ομόφωνο «όχι» στον χρυσό, από το νέο έτος οι κινητοποιήσεις

• Το Δημοτικό Συμβούλιο συντάσσεται με την Περιφέρεια και απαιτεί την ανάκληση της απόφασης του ΥΠΕΝ για την εκμίσθωση του μεταλλευτικού χώρου Ε5 στις Σάπες
• Πολλοί σύμβουλοι τόνισαν την ανάγκη να επιστρέψει ο κόσμος στους δρόμους και να γίνουν πιο ουσιαστικές δράσεις για την ανάδειξη της αντίθεσης της κοινωνίας

Της Κικής Ηπειρώτου

Την ανάγκη να ξαναβγούν φορείς και πολίτες στους δρόμους για να εκφράσουν εκ νέου την αντίθεση της τοπικής κοινωνίας στην εξόρυξη χρυσού, υπογράμμισαν δημοτικοί σύμβουλοι της Αλεξανδρούπολης, κατά τη διάρκεια της συζήτησης των τελευταίων εξελίξεων γύρω από το θέμα, το απόγευμα της Δευτέρας 12 Οκτωβρίου.

Η συζήτηση έγινε με αφορμή την απόφαση του ΥΠΕΝ, που πρώτη δημοσίευσε η ΓΝΩΜΗ, να εκμισθώσει έκταση 18 τετραγωνικών χιλιομέτρων στις Σάπες στην εταιρεία «Μεταλλευτική  Θράκης», καθώς και την επακόλουθη απόφαση του Περιφερειακού Συμβουλίου ΑΜΘ να συστήσει συντονιστική επιτροπή, με τη συμμετοχή και του Δήμου Αλεξανδρούπολης, η οποία θα αναλάβει τη νομική και θεσμική διαχείριση της υπόθεσης.

Παρά το αίτημα πολλών συμβούλων να υπάρξει ταυτόχρονη απόφαση για άμεση και διευρυμένη συνεδρίαση του οργάνου για το θέμα, με τη συμμετοχή βουλευτών και φορέων, αλλά και καθορισμός κινητοποιήσεων, τελικώς, στο Δημοτικό Συμβούλιο της Δευτέρας, εγκρίθηκε ομόφωνα μόνο η εισήγηση του Δημάρχου Γιάννη Ζαμπούκη, στην οποία αναφέρονταν τα εξής:

Το Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Αλεξανδρούπολης αποφασίζει:

– Ζητά την ανάκληση της από 23/9/2026 απόφασης του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με την οποία εγκρίθηκε η απευθείας σύναψη σύμβασης μίσθωσης των μεταλλευτικών δικαιωμάτων του δημοσίου μεταλλευτικού χώρου Ε5 προς την εταιρεία «Μεταλλευτική Θράκης Μονοπρόσωπη Α.Ε.», με αίτημα την επανεξέταση της υπόθεσης από το αρμόδιο υπουργείο.

– Την επαναβεβαίωση της διαχρονικής θέσης του Δήμου Αλεξανδρούπολης κατά της εξόρυξης χρυσού στην περιοχή, όπως αυτή έχει αποτυπωθεί σε προηγούμενες αποφάσεις και ψηφίσματα του Δημοτικού Συμβουλίου του Δήμου Αλεξανδρούπολης, υπογραμμίζοντας την ανάγκη προστασίας του περιβάλλοντος, της δημόσιας υγείας, της ποιότητας ζωής των κατοίκων και της βιώσιμης αστικής, αναπτυξιακής προοπτικής της περιοχής.

– Την έγκριση της συμμετοχής του Δήμου Αλεξανδρούπολης διά του δημάρχου στην Συντονιστική Επιτροπή που έχει ήδη συγκροτηθεί με απόφαση της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης προκειμένου να συμμετέχει σε εργασίες της, να μεταφέρει τις θέσεις και τις αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου και να συμβάλει στο συντονισμό των κοινών θεσμικών, νομικών και τεχνικών ενεργειών.

Οι νέες εξελίξεις

Κατά την εισήγησή του, ο Δήμαρχος υπενθύμισε την ομόφωνη απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου τον Σεπτέμβριο του 2019, με την οποία εκφράστηκε η αντίθεση του Δήμου στην εξόρυξη για περιβαλλοντικούς, κοινωνικούς, ηθικούς και οικονομικούς λόγους.

Η αντίθεση του Δήμου επαναβεβαιώθηκε τον Ιούνιο του 2022, όταν το Δημοτικό Συμβούλιο επανέλαβε την αντίθεσή του στην εξόρυξη χρυσού και στις σχετικές έρευνες στην περιοχή των Σαπών.

Σε ό,τι αφορά τη Συντονιστική Επιτροπή, η οποία συνεδρίασε το μεσημέρι της Δευτέρας, αποφασίστηκε ότι πέρα από τον Περιφερειάρχη, τους Δημάρχους Αλεξανδρούπολης, Κομοτηνής, Μαρώνειας – Σαπών και εκπροσώπου του ΤΕΕ Θράκης και της Διανομαρχιακής, θα συμμετάσχουν εκπρόσωποι του Γεωτεχνικού Επιμελητηρίου, του Οικονομικού Επιμελητηρίου και του Δήμου Αρριανών. Επίσης, έγινε γνωστό ότι δόθηκε εντολή προς το δικηγορικό γραφείο του Χρήστου Δετσαρίδη να αναλάβει την προσφυγή στη δικαιοσύνη, ενώ αποφασίστηκε να ζητηθεί ο καθορισμός άμεσης συνάντησης της Επιτροπής στην Αθήνα με τον Υπουργό Ενέργειας & Περιβάλλοντος.

Ως προς τη δικαστική διαδικασία, αναφέρθηκε ότι στις 18/11/2026, έπειτα από πολλές αναβολές, θα συζητηθεί στο Ε’ Τμήμα του Συμβουλίου της Επικρατείας η προσφυγή που είχαν ασκήσει οι τρεις Δήμοι κατά της απόφασης του Συντονιστή της Αποκεντρωμένης, με την οποία, τον Σεπτέμβριο του 2022 εγκρίθηκαν περιβαλλοντικοί όροι για ερευνητικό πρόγραμμα στον δημόσιο μεταλλευτικό χώρο Ε5 από τη Μεταλλευτική Θράκης.

Προβληματισμοί και αντιπροτάσεις

Ο επικεφαλής της παράταξης «Προοπτική Πολιτών» Νίκος Γκότσης υποστήριξε ότι η κοινωνία έχει «αλωθεί» από την εταιρεία, η οποία, όπως είπε, έχει εισχωρήσει παντού.

Έθεσε το ερώτημα ποιος μπορεί να κινητοποιήσει τους πολίτες σε αγωνιστική δράση, απαντώντας ότι μόνο ο Δήμος μπορεί να αναλάβει αυτόν τον ρόλο.

Επισήμανε ότι ο Δήμος βρίσκεται σε μια μέγγενη και ότι ο κίνδυνος δεν αφορά μόνο το Πέραμα. Αναφέρθηκε και σε έναν ορατό κίνδυνο από τον βορρά, από την περιοχή του Ιβαΐλογκραντ, με σοβαρές πιθανές επιπτώσεις στις καλλιέργειες και στα ύδατα της περιοχής μας. Διευκρίνισε ότι δεν είναι αντίθετος στις επενδύσεις γενικά, αλλά ζήτησε να βρεθεί τρόπος ανάπτυξης που να μην οδηγεί στον θάνατο, τονίζοντας πως η συγκεκριμένη επένδυση εμπεριέχει κίνδυνο για τον άνθρωπο και τη φύση.

Ο επικεφαλής της παράταξης «Εν έργω μαζί» Δημήτρης Πέτροβιτς  αναφέρθηκε στην απόφαση κατά της εξόρυξης χρυσού στο Κρούμοβγκραντ και τόνισε ότι η Επιτροπή πρέπει να μεταφέρει το μήνυμά της σε θεσμικό επίπεδο, συμπεριλαμβάνοντας και τις γειτνιάζουσες περιοχές. Επισήμανε ότι, σε περίπτωση ατυχήματος, οι συνέπειες θα επηρεάσουν όλους και όχι μόνο την  περιοχή, όπου θα πραγματοποιείται η εξόρυξη.

Υποστήριξε ότι η μάχη της Επιτροπής πρέπει να δοθεί στα ευρωπαϊκά όργανα και όχι μόνο στα ελληνικά. Κατά την άποψή του, όταν οι ευρωπαϊκοί θεσμοί πειστούν και σταθούν απέναντι στην εξόρυξη, τότε θα έρθει η δικαίωση και η νίκη.

Στο σημείο αυτό, ο Δήμαρχος  επανήλθε στο ζήτημα των ενεργειών που έχουν πραγματοποιηθεί, επισημαίνοντας ότι έχουν γίνει εκδηλώσεις, επιστημονικές ημερίδες, συναυλίες, ενώ έχουν γυριστεί και βίντεο για το θέμα. Αναφέρθηκε ακόμη στο προσυνέδριο της Νέας Δημοκρατίας, που πραγματοποιήθηκε στην Αλεξανδρούπολη τον περασμένο Φεβρουάριο, στο οποίο ο ίδιος, μπροστά στον Πρωθυπουργό και τα μέλη της κυβέρνησης, διατράνωσε την αντίθεση της τοπικής κοινωνίας στον χρυσό. «Νομίζω πως πιο κατάμουτρο μήνυμα, σε ένα τέτοιο κοινό, δεν θα μπορούσε να υπάρχει», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Η δημοτική σύμβουλος της «Λαϊκής Συσπείρωσης» Νίκη Δραμανίδου υποστήριξε ότι καλλιεργείται κλίμα εφησυχασμού μέσα από δηλώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη, όπως ότι καμία επένδυση δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς τη συναίνεση της τοπικής κοινωνίας. Χαρακτήρισε τέτοιες δηλώσεις εμπαιγμό, κάνοντας αναφορά και στην παρουσία του πρόσφατα στις Σκουριές.

Αναφέρθηκε στην προσπάθεια της εταιρείας να παρουσιάσει τον τρόπο εξόρυξης ως ακίνδυνο, τονίζοντας πως ακόμη και αν βρεθεί ένας πιο φιλικός προς το περιβάλλον τρόπος εξόρυξης, παραμένει το ερώτημα αν πρέπει να παραδοθεί ο δικός μας ορυκτός πλούτος σε ένα μονοπώλιο, το οποίο θα τον πουλήσει σε υψηλή τιμή χωρίς να αποκομίσει ουσιαστικό όφελος ο λαός.

Η πρόεδρος της ΤΙΕΔΑ Ελένη Ιντζεπελίδου επικαλέστηκε τη δήλωση του Κυριάκου Μητσοτάκη ότι «καμία επένδυση δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς τη σύμφωνη γνώμη και τη στήριξη της τοπικής κοινωνίας».

Τόνισε ότι η τοπική κοινωνία, όπως και όλοι οι φορείς, έχουν εκφραστεί εδώ και πολλά χρόνια, μέσα από πολλές συγκεντρώσεις και κινητοποιήσεις. «Αν χρειαστεί, πρέπει να πραγματοποιηθούν όσες κινητοποιήσεις απαιτούνται, με τρόπο εκκωφαντικό, ώστε να γίνει σαφής η αντίθεση της κοινωνίας…. Η κινητοποίηση της κοινωνίας δεν είναι απλώς μια επιλογή, αλλά υποχρέωση και ευθύνη του Δημοτικού Συμβουλίου», επεσήμανε η ίδια.

Ο ανεξάρτητος δημοτικός σύμβουλος και μέλος του Ομίλου Ενεργού Πολιτών για τον Δήμο Αλεξανδρούπολης Χρήστος Γερακόπουλος υποστήριξε ότι χωρίς σοβαρές και δυναμικές κινητοποιήσεις δεν μπορεί να υπάρξει αποτέλεσμα.

Υπενθύμισε ότι ο Όμιλος εξέδωσε πριν λίγες μέρες ανακοίνωση, ζητώντας να υπάρξει κατεπείγουσα συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου, η οποία τελικά πραγματοποιήθηκε μία εβδομάδα αργότερα, ενώ ο Δήμαρχος συμμετείχε στη συνεδρίαση της Επιτροπής της Περιφέρειας, χωρίς να έχει λάβει εξουσιοδότηση από το Δημοτικό Συμβούλιο.

Τέλος, δήλωσε ότι νοσταλγεί τις μεγάλες κινητοποιήσεις, οι οποίες είχαν πραγματικό αποτέλεσμα, οδηγώντας είτε σε «πάγωμα» της υπόθεσης για πολύ  καιρό, είτε ακόμη και σε αλλαγές διευθυντών, από την πλευρά της εταιρείας.

Ο δημοτικός σύμβουλος της πλειοψηφίας Γιώργος Καϊσας ανέφερε ότι συμμετέχει στη Διανομαρχιακή Επιτροπή από την αρχή της δημιουργίας της.

Όπως είπε, είναι ξεκάθαρο πως δεν υπάρχει ασφαλής τρόπος εξόρυξης χρυσού. Είναι θέμα χημείας, όπως είπε, τονίζοντας ότι «οι χημικές αντιδράσεις που αφορούν την εξόρυξη χρυσού συνδέονται μόνο με τη χρήση κυανίου».

Υποστήριξε ότι η ευθύνη βαραίνει την κυβέρνηση, καθώς η απόφαση να αποδοθεί στην εταιρεία μια έκταση πολλών χιλιάδων τετραγωνικών μέτρων αυξάνει τον κίνδυνο πιέσεων για την υλοποίηση της επένδυσης.

Ο δημοτικός σύμβουλος της «Προοπτικής Πολιτών» Γιάννης Βαταμίδης υποστήριξε ότι δεν χρειάζεται να ανακαλυφθεί εκ νέου η θέση του Δήμου, καθώς είναι ξεκάθαρη, διαχρονική και έχει εκφραστεί επανειλημμένα και ομόφωνα.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην προσπάθεια διείσδυσης της εταιρείας στην τοπική κοινωνία. Αναφέρθηκε στις χορηγίες, στις δράσεις εταιρικής κοινωνικής ευθύνης και στη δημιουργία μιας εικόνας, σύμφωνα με την οποία, η μεταλλευτική δραστηριότητα αποτελεί ήδη μέρος της τοπικής ανάπτυξης.

Διευκρίνισε ότι δεν είναι κάθε χορηγία και δράση εταιρικής κοινωνικής ευθύνης ύποπτη. Ωστόσο, όταν διακυβεύεται το μέλλον μας, όπως είπε, απαιτούνται πλήρης διαφάνεια και δημόσια ενημέρωση σχετικά με το ποιος χρηματοδοτεί τι και για ποιον σκοπό.

Αναφέρθηκε ακόμη στην απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου ότι εάν αδειοδοτηθεί η επένδυση, θα υπάρξει παραίτηση όλων των δημοτικών συμβούλων.

Η Αντιδήμαρχος Πολιτισμού, Εθελοντισμού, Διά Βίου Μάθησης και Νέας Γενιάς Ευανθία Βαλασίδου τόνισε ότι δεν πρέπει να θεωρείται αποκλειστικά υπεύθυνο το Δημοτικό Συμβούλιο για το θέμα, αλλά είναι σημαντικό να συμπεριληφθούν ενεργά και οι πολίτες.

Ο δημοτικός σύμβουλος της πλειοψηφίας Χρήστος Γκουγκουλάκης, αρχικά, εξέφρασε τη ριζική αντίθεσή του στην εξόρυξη χρυσού.

Στη συνέχεια, ανέδειξε μια αντίφαση που, όπως είπε, παρατηρεί στην κοινωνία του Έβρου συνολικά, αλλά και μέσα στο Δημοτικό Συμβούλιο. Διερωτήθηκε πώς είναι δυνατόν να εκφράζεται η ριζική αντίθεση στην εξόρυξη και να επιχειρείται η κινητοποίηση των συμπολιτών μας, όταν, την ίδια στιγμή, η συντριπτική πλειονότητα των συναδέλφων του στο Δημοτικό Συμβούλιο είναι μέλη της Νέας Δημοκρατίας και στελέχη της κυβέρνησης που δίνει τις σχετικές άδειες στις εταιρείες.

Ο δημοτικός σύμβουλος της πλειοψηφίας Κυριάκος Αετόπουλος χαρακτήρισε θετικό βήμα το γεγονός ότι όλοι εκφράζουν την αντίθεσή τους στην εξόρυξη χρυσού.

Σημείωσε ότι εδώ και τρεις δεκαετίες οι σχετικές προσπάθειες της εταιρείας συνεχίζονται, όμως βρίσκουν αντίσταση. Ωστόσο, το ζήτημα εξακολουθεί να υφίσταται και ο κίνδυνος παραμένει. Σε αυτόν προστίθενται, όπως ανέφερε, το γεγονός ότι υπάρχουν δείγματα ότι η κοινωνία αρχίζει να κάμπτεται. Εκτίμησε πως ένας λόγος που βρίσκει η εταιρεία περιθώριο να διεισδύει στην τοπική κοινωνία είναι ότι «δεν μας βλέπουν στους δρόμους».

Ο επικεφαλής της ΑΡΧΗΣ Σταυρός Σταυράκογλου δήλωσε αρχικά ότι θεωρεί νίκη το γεγονός ότι μέχρι σήμερα δεν έχει πραγματοποιηθεί η καταστροφική αυτή επένδυση, όπως τη χαρακτήρισε.

Τόνισε ότι δεν υπάρχει συνθηκολόγηση, υποχώρηση ή αποδοχή μιας επιλογής που παρουσιάζεται ως ανάπτυξη, ενώ θέτει σε κίνδυνο κρίσιμα δεδομένα, την υγεία, τη ζωή και το μέλλον των ανθρώπων.

Υπογράμμισε ότι η επιμονή των εταιρειών και οι συγκεκριμένες καταστάσεις δεν αντιμετωπίζονται με βιντεοκλίπ.

Ζήτησε να καταγραφεί ρητά ότι ο Δήμος απαιτεί την ανάκληση της υπουργικής απόφασης και ότι θα διερευνήσει κάθε νόμιμη δυνατότητα για την προστασία των συμφερόντων του.

Ως προς τις δραστικές κινήσεις, πρότεινε τη διοργάνωση διευρυμένης συνεδρίασης του Δημοτικού Συμβουλίου, στην οποία θα κληθούν όλοι οι φορείς. Ζήτησε να αποσαφηνιστεί η στάση των βουλευτών, καλώντας τους να προσέλθουν και να δηλώσουν δημόσια τη θέση τους. Πρότεινε τη συμμετοχή επιστημονικών και θεσμικών φορέων, δημοτών και της Διανομαρχιακής Επιτροπής, ώστε να υποστηριχθούν δημόσια οι θέσεις όλων.

Επιπλέον, πρότεινε ενόψει της παρέλασης της 28ης Οκτωβρίου να φορούν μαύρο πέτο όλα τα παιδιά που θα παρελάσουν, καθώς και να μην ανέβει κανείς στην εξέδρα των επισήμων όπου είθισται να υπάρχει εκπρόσωπος της κυβέρνησης.

Τόνισε ότι είναι αναγκαίο να υπάρξει άμεσα μια νέα απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, με την οποία θα δεσμευτούν παλιοί και νέοι δημοτικοί σύμβουλοι, καθώς η πιο πρόσφατη είναι αυτή του 2022.

Ο πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Θεόδωρος Βουρδόλης υπογράμμισε ότι στο συγκεκριμένο ζήτημα δεν χωρούν κομματικές ταυτότητες ή τέτοιου είδους σκέψεις.

Ανέφερε ότι ήδη πραγματοποιούνται ενέργειες σχετικά με τις κινητοποιήσεις που πρόκειται να γίνουν και δήλωσε ότι ο Δήμος θα τις στηρίξει με κάθε δυνατό τρόπο.

Τέλος, ο δήμαρχος αναφέρθηκε στη στενή συνεργασία με τη Διανομαρχιακή Επιτροπή, με συχνές συναντήσεις σχετικά με την πορεία του ζητήματος, επισημαίνοντας ότι το θέμα παρακολουθείται στενά. Τέλος, υπογράμμισε την ανάγκη για πιο ουσιαστική διαχείριση του ζητήματος από πλευράς Δήμου, αντί για ενέργειες εντυπωσιασμού και «κρότου και λάμψης», όπως είπε.