- Το έργο αφορά στην αναβάθμιση της υφιστάμενης Γραμμής Μεταφοράς Υψηλής Τάσης, καθώς και στη βελτιστοποίηση μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας στη Θράκη
- Η Γραμμή διέρχεται για περίπου 46 χλμ από το δάσος της Δαδιάς και άλλες προστατευόμενες περιοχές
Την ανάγκη κατασκευής ενός έργου που θα βελτιώσει σημαντικά τη δυνατότητα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας στην περιοχή της Θράκης και παράλληλα την υποχρέωση προστασίας ευαίσθητων περιβαλλοντικά περιοχών σε Έβρο και Ροδόπη, προσπαθούν να συγκεράσουν οι αρμόδιες υπηρεσίες που θα παρακολουθούν την εκτέλεση του έργου και ο ΑΔΜΗΕ που θα αναλάβει την υλοποίησή του.
Πρόκειται για το έργο «Αναβάθμιση Γραμμής Μεταφοράς (ΓΜ) 150 kV KYT ΝΕΑΣ ΣΑΝΤΑΣ – Υ/Σ ΟΡΕΣΤΙΑΔΑ ΙΙ, Π.Ε. Ροδόπης & Έβρου», το οποίο έργο διέρχεται από ευαίσθητες περιβαλλοντικά περιοχές, όπως το δίκτυο Natura 2000 και περιοχές ορνιθοπανίδας. Παρόλα αυτά, όπως αναφέρεται σε απόφαση της Επιτροπής Περιβάλλοντος & Βιώσιμης Ανάπτυξης του Περιφερειακού Συμβουλίου ΑΜΘ, «έχουν προβλεφθεί μέτρα προστασίας, όπως σήμανση των αγωγών και χρονικός περιορισμός εργασιών σε ευαίσθητες περιόδους».
Ακόμη, σημειώνεται ότι το έργο παρουσιάζει σημαντικά οφέλη, καθώς ενισχύει την αξιοπιστία του ηλεκτρικού συστήματος, υποστηρίζει την ανάπτυξη Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και βελτιώνει τη δυνατότητα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας στην περιοχή της Θράκης.
Γεωγραφική Θέση και Διοικητική υπαγωγή έργου
Από βορρά προς νότο, η όδευση της υπό μελέτη γραμμή μεταφοράς χωροθετείται δυτικά του οικισμού της Ορεστιάδας και του οικισμού Νεοχώρι, διέρχεται δυτικά του οικισμού Αμπελάκια και ανατολικά του οικισμού Χιονάδες, δυτικά του οικισμού Ελαφοχώρι και ανατολικά του οικισμού Μεταξάδες, δυτικά του οικισμού Παλιούρι και του οικισμού Κόρυμβος, ανατολικά του οικισμού Σιδηροχώρι, βόρεια του οικισμού Πετρόλοφος, νότια του οικισμού Κερασιά, δυτικά του οικισμού Μικρός Κέχρος και καταλήγει ΝΔ του οικισμού Νέας Σάντας.
Η Γραμμή Μεταφοράς Υψηλής Τάσης διέρχεται για περίπου 46 km (20Km το εναέριο τμήμα και 26km το υπόγειο τμήμα) από το Εθνικό Πάρκο Δάσους Δαδιάς-Λευκίμης-Σουφλίου, Ορεινού Έβρου και Κοιλάδων Δερείου και Φιλιούρη.
Συμπεράσματα – Παρατηρήσεις
Το υπό μελέτη έργο αφορά την αναβάθμιση υφιστάμενης γραμμής μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας 150 kV, η οποία περιλαμβάνει τόσο εναέρια όσο και υπόγεια τμήματα. Πρόκειται για έργο εκσυγχρονισμού και όχι για νέα χάραξη, γεγονός που περιορίζει σημαντικά τις πρόσθετες περιβαλλοντικές επιπτώσεις.
Οι σημαντικότερες επιπτώσεις εντοπίζονται κυρίως στη φάση της κατασκευής και είναι τοπικές και προσωρινές, όπως η παραγωγή σκόνης, ο θόρυβος από τα μηχανήματα, η παρουσία εργοταξίων και η προσωρινή κατάληψη εκτάσεων. Ωστόσο, οι επιπτώσεις αυτές είναι βραχυχρόνιες και μπορούν να αντιμετωπιστούν με κατάλληλα μέτρα, όπως διαβροχή υλικών, ορθή διαχείριση εργοταξίων και αποκατάσταση των χώρων μετά το πέρας των εργασιών.
Αντίθετα, κατά τη φάση λειτουργίας του έργου δεν αναμένονται σημαντικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις.
Δεν υπάρχουν εκπομπές αερίων ρύπων, οι επιπτώσεις στο μικροκλίμα και στο έδαφος είναι αμελητέες, ενώ τα ηλεκτρομαγνητικά πεδία παραμένουν εντός των θεσμοθετημένων ορίων. Επίσης, ο θόρυβος από το φαινόμενο corona είναι πρακτικά αμελητέος για γραμμές 150 kV.
Συνολικά, το έργο αξιολογείται ως περιβαλλοντικά αποδεκτό, με χαμηλό βαθμό όχλησης, καθώς οι επιπτώσεις του είναι κυρίως τοπικές και προσωρινές, ενώ τα οφέλη του είναι σημαντικά.
Οι περιβαλλοντικοί όροι
Οι όροι και οι προϋποθέσεις, βάσει των οποίων εγκρίθηκε ομόφωνα από την Επιτροπή της ΑΜΘ η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων του έργου, είναι οι εξής:
- Να εφαρμοστούν στο σύνολό τους τα μέτρα πρόληψης, περιορισμού, αποκατάστασης και περιβαλλοντικής διαχείρισης που περιλαμβάνονται στη ΜΠΕ και στο Συμπληρωματικό Τεύχος αυτής, τόσο κατά τη φάση κατασκευής όσο και κατά τη φάση λειτουργίας του έργου.
- Να τηρηθούν απαρέγκλιτα οι όροι, οι παρατηρήσεις και οι κατευθύνσεις του Οργανισμού Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ), καθώς και οι προβλέψεις της Ειδικής Οικολογικής Αξιολόγησης, ιδίως όσον αφορά:
- την προστασία των ειδών ορνιθοπανίδας εντός και πλησίον των Ζωνών Ειδικής Προστασίας (ΖΕΠ)
του δικτύου Natura 2000, καθώς και την προστασία ερπετών και αμφιβίων
- την αποφυγή εκτέλεσης εργασιών υψηλής όχλησης κατά την αναπαραγωγική περίοδο των πτηνών
(Μάρτιος – Ιούνιος) στα τμήματα του έργου που διέρχονται από προστατευόμενες περιοχές,
- την εγκατάσταση κατάλληλων διατάξεων σήμανσης και αποτροπής πρόσκρουσης πτηνών (bird diverters) στις εναέριες γραμμές μεταφοράς,
- την εφαρμογή εξειδικευμένου προγράμματος παρακολούθησης της ορνιθοπανίδας πριν, κατά και μετά την ολοκλήρωση των εργασιών,
- τη λήψη πρόσθετων διορθωτικών ή αντισταθμιστικών μέτρων εφόσον τα αποτελέσματα του προγράμματος παρακολούθησης καταδείξουν δυσμενείς επιπτώσεις σε προστατευόμενα είδη.
- Να περιοριστεί η ζώνη κατάληψης και οι εργοταξιακές επεμβάσεις στο απολύτως αναγκαίο εύρος, με σαφή οριοθέτηση των περιοχών επέμβασης πριν από την έναρξη των εργασιών.
- Να εφαρμοστεί πρόγραμμα περιβαλλοντικής παρακολούθησης (Environmental Monitoring Program), το οποίο θα περιλαμβάνει κατ’ ελάχιστον:
- παρακολούθηση εκπομπών σκόνης και θορύβου κατά τη φάση κατασκευής,
- έλεγχο τήρησης των προβλεπόμενων μέτρων προστασίας εδάφους, υδάτων και βλάστησης,
- παρακολούθηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων προστασίας της ορνιθοπανίδας,
- επαλήθευση συμμόρφωσης των ηλεκτρομαγνητικών πεδίων με τα θεσμοθετημένα όρια κατά τη λειτουργία του έργου.
- Να διασφαλιστεί η πλήρης συλλογή, διαχείριση και διάθεση όλων των παραγόμενων αποβλήτων σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, με ιδιαίτερη μέριμνα για τη διαχείριση επικίνδυνων αποβλήτων, πετρελαιοειδών και υλικών συντήρησης εξοπλισμού.
- Μετά την ολοκλήρωση των εργασιών να πραγματοποιηθεί πλήρης αποκατάσταση των εργοταξιακών χώρων, των προσωρινών οδών πρόσβασης και κάθε περιοχής επέμβασης που δεν απαιτείται για τη λειτουργία του έργου.
- Να εφαρμοστούν όλα τα προβλεπόμενα μέτρα πρόληψης και αντιμετώπισης δασικών πυρκαγιών, καθώς και σχέδιο αντιμετώπισης έκτακτων περιστατικών για περιπτώσεις ατυχημάτων, διαρροών καυσίμων ή άλλων περιβαλλοντικών συμβάντων.
- Οι εκσκαφικές και λοιπές χωματουργικές εργασίες να πραγματοποιούνται υπό την εποπτεία των αρμόδιων υπηρεσιών όπου απαιτείται και σύμφωνα με τις υποδείξεις των αρμόδιων Εφορειών Αρχαιοτήτων. Σε περίπτωση εντοπισμού αρχαιολογικών ευρημάτων να εφαρμόζονται άμεσα οι διατάξεις του Ν. 4858/2021 περί προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς.
- Να διασφαλίζεται σε όλη τη διάρκεια κατασκευής η απρόσκοπτη λειτουργία των υφιστάμενων δικτύων και υποδομών κοινής ωφέλειας, καθώς και η ασφαλής πρόσβαση σε οικισμούς, γεωργικές και κτηνοτροφικές εκμεταλλεύσεις.
- Ο φορέας του έργου να υποβάλλει στις αρμόδιες περιβαλλοντικές αρχές τα αποτελέσματα της περιβαλλοντικής παρακολούθησης, σύμφωνα με τις απαιτήσεις της ΑΕΠΟ, και να λαμβάνει άμεσα τα αναγκαία διορθωτικά μέτρα σε περίπτωση διαπίστωσης αποκλίσεων ή μη προβλεπόμενων περιβαλλοντικών επιπτώσεων.
Κική Ηπειρώτου