Επίσκεψη στη Στοκχόλμη για παρατήρηση και κατανόηση του σουηδικού εκπαιδευτικού συστήματος
Η τελευταία μετακίνηση του Erasmus KA122 (SCH – Short-term projects for mobility of learners and staff in school education) με τίτλο «Ένα ανοιχτό και δημοκρατικό σχολείο στη νέα εποχή» πραγματοποιήθηκε το διάστημα 15-21 Νοεμβρίου στη Στοκχόλμη της Σουηδίας. Είχε προηγηθεί επίσκεψη των Σουηδών συναδέλφων στην πόλη και το σχολείο μας, τον Οκτώβρη του 2022, η οποία άφησε εξαιρετικές εντυπώσεις, και στάθηκε η αφορμή για την πρόσκληση εκ μέρους τους, προκειμένου και οι δυο πλευρές να έχουν αντίστοιχες εικόνες. Το 3ο Γενικό Λύκειο εκπροσώπησαν οι εκπαιδευτικοί: Αγγελώνια Π., Κομνηνού Αν., Κουματζίδης Δημ. και Παπανδρέου Σπ.
Ενάντια στο στερεότυπο που θέλει τους βόρειους λαούς ιδιαίτερα «κλειστούς», η φιλοξενία που μας παρασχέθηκε, εντός και εκτός σχολείου, ήταν εγκάρδια . Για να παρατηρήσουμε και να κατανοήσουμε το σουηδικό εκπαιδευτικό σύστημα, οι εταίροι μας ξενάγησαν στο σχολείο τους, δέχθηκαν να συζητήσουν οι ίδιοι και οι μαθητές τους μαζί μας, μας υποδέχτηκαν στις τάξεις τους και έλυσαν κάθε απορία που μας γεννήθηκε. Οι διαπιστώσεις μας πολλές , αλλά θα περιοριστούμε στις σχετικές με το πρόγραμμα, δηλαδή την ψηφιακή εκπαίδευση και την πολιτειότητα.
Σκοπός του σουηδικού εκπαιδευτικού συστήματος είναι οι μαθητές να θέλουν να πηγαίνουν στο σχολείο και να μην το αισθάνονται ως καταναγκαστική εργασία. Γι’ αυτό οι χώροι είναι περιποιημένοι και καλαίσθητοι, ώστε να προκαλούν την αίσθηση της εργασίας σε μια εκπαιδευτική κοινότητα. Η χρήση της τεχνολογίας είναι αυτονόητη. Οι καθηγητές παρουσιάζουν σε ψηφιακό περιβάλλον το σχέδιο μαθήματος, ενώ οι μαθητές το παρακολουθούν από τον προσωπικό τους φορητό υπολογιστή (που παρέχεται από το κράτος) και συμμετέχουν σε ομαδοσυνεργατικές εργασίες. Παρέχονται και αντίστοιχα βιβλία, τα οποία όμως οι μαθητές οφείλουν να τα επιστρέψουν σε άριστη κατάσταση(εξοικονόμηση πόρων και χρημάτων). Οι αποφάσεις λαμβάνονται δημοκρατικά , με μια δημοκρατία που επεκτείνεται στις δύο βασικές τις μορφές: Άμεση συμμετοχή με έκφραση γνώμης αλλά και έμμεση με εκλογή αντιπροσώπων. Ο καθηγητής λειτουργεί και ως μέντορας ενός τμήματος, με την έννοια ότι συζητά τα προβλήματα που προκύπτουν και τα μεταφέρει στη διεύθυνση του σχολείου. Δεν υπάρχει ψυχολόγος στο σχολείο, γιατί ισχυρό σύστημα πρόνοιας υφίσταται στην περιοχή που ανήκει το σχολείο
Με αυτές τις πλούσιες εικόνες και εμπειρίες επιστρέψαμε. Με λύπη διαπιστώνουμε ότι δεν μπορούμε να αλλάξουμε το εξοντωτικό εξεταστικό μας σύστημα, που προκαλεί στα παιδιά απέχθεια για το σχολείο και ασφυκτικό άγχος για το μέλλον τους . Η ποιότητα της γνώσης που παρέχουμε, εμείς οι εκπαιδευτικοί, δεν υστερεί σε σύγκριση με εκείνη της Σουηδίας, αλλά σίγουρα θα μπορούσε να γίνει πιο ελκυστική για τα παιδιά μας με απαραίτητη την ψηφιακή αναβάθμιση και την ουσιαστική εφαρμογή της συμπερίληψης και των δημοκρατικών θεσμών . Εκείνο το οποίο μπορούμε να πετύχουμε όλοι μαζί, εκπαιδευτικοί, γονείς, κοινότητα, είναι ξεκινήσουμε με μικρά βήματα, όπως εξωραΐζοντας τους χώρους των σχολείων μας και παράλληλα συνεχίζοντας να αγωνιζόμαστε για την αναβάθμιση του εκπαιδευτικού μας συστήματος. Ας προσπαθήσουμε…
Η παιδαγωγική ομάδα Erasmus + του 3ου ΓΕΛ Αλεξανδρούπολης




