Η απάντηση της Ανεξάρτητης Αρχής στην επιστολή αγανάκτησης της Γενικής Συνομοσπονδίας Επαγγελματιών Βιοτεχνών Εμπόρων Ελλάδας
Σε διαχωρισμό των αρμοδιοτήτων της από το ζήτημα των πολύωρων καθυστερήσεων στον συνοριακό σταθμό των Κήπων προχωρά η ΑΑΔΕ, απαντώντας στην επιστολή της Γενικής Συνομοσπονδίας Επαγγελματιών Βιοτεχνών Εμπόρων Ελλάδας, η οποία απεστάλη κατόπιν πρωτοβουλίας και ενεργειών της Ομοσπονδίας Επαγγελματικών, Βιοτεχνικών και Εμπορικών Σωματείων Έβρου, αναφορικά με τις πολύωρες καθυστερήσεις που παρατηρούνται στις τελωνειακές διαδικασίες.
Στην απάντησή της, η ΑΑΔΕ διευκρινίζει ότι η ίδρυση, η λειτουργία και η συντήρηση των χερσαίων συνοριακών σταθμών της χώρας δεν αποτελούν αρμοδιότητα της Τελωνειακής Υπηρεσίας. Όπως αναφέρει, το ισχύον θεσμικό πλαίσιο και ειδικότερα ο Νόμος 5143/2024 καθορίζει τους όρους οργάνωσης των συνοριακών σταθμών, τα επιμέρους ζητήματα που τους αφορούν, καθώς και τις αρμόδιες υπηρεσίες.
Σύμφωνα με την ΑΑΔΕ, τα τελωνεία των χερσαίων συνοριακών σταθμών περιορίζονται στην άσκηση των αρμοδιοτήτων που προβλέπονται από το ενωσιακό και εθνικό τελωνειακό δίκαιο, δηλαδή στον έλεγχο των εισερχόμενων και εξερχόμενων εμπορευμάτων, των μεταφορικών μέσων και των επιβατών.
Η Τελωνειακή Υπηρεσία, προσθέτει, δεν έχει αρμοδιότητα για τις παρεχόμενες διευκολύνσεις αναμονής και ανάπαυσης, ούτε εν γένει για τις υποδομές των συνοριακών σταθμών.
Εκτός αρμοδιότητας και οι καθυστερήσεις λόγω του EES
Ειδική αναφορά κάνει η ΑΑΔΕ και στις καθυστερήσεις που ενδέχεται να προκαλεί το νέο Σύστημα Εισόδου-Εξόδου στη Ζώνη Σένγκεν (Entry/Exit System – EES).
Όπως επισημαίνει, το EES αφορά τον έλεγχο διαβατηρίων πολιτών τρίτων χωρών που εισέρχονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση για βραχεία παραμονή. Ο συγκεκριμένος έλεγχος διενεργείται από τις αστυνομικές αρχές και το σύστημα τέθηκε σε εφαρμογή από τις αρχές Μαΐου, σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2017/2226 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 30ής Νοεμβρίου 2017.
Ως εκ τούτου, η ΑΑΔΕ ξεκαθαρίζει ότι η διαχείριση τυχόν καθυστερήσεων στον Συνοριακό Σταθμό Κήπων που οφείλονται στην εφαρμογή του EES κείται εκτός της αρμοδιότητας της Τελωνειακής Υπηρεσίας.
Η ΑΑΔΕ, πάντως, επισημαίνει ότι στο πεδίο της δικής της αρμοδιότητας έχει προχωρήσει σε παρεμβάσεις για τον εκσυγχρονισμό των τελωνειακών διαδικασιών στα χερσαία σύνορα και, ειδικότερα, για την επιτάχυνση των τελωνειακών ελέγχων.
Στο πλαίσιο αυτό, εντός του 2025 υλοποιήθηκαν δύο ψηφιακές εφαρμογές.
Η πρώτη τέθηκε σε λειτουργία στις 28 Ιουλίου 2025 και αφορά την ενιαία ψηφιακή εφαρμογή για την καταγραφή των εισερχόμενων και εξερχόμενων φορτηγών και λεωφορείων σε όλα τα τελωνεία των χερσαίων συνοριακών σταθμών της χώρας.
Με την εφαρμογή αυτή καταργήθηκαν παλαιότερες χειρόγραφες διαδικασίες, γεγονός που, σύμφωνα με την ΑΑΔΕ, συνέβαλε στην αισθητή μείωση των χρόνων αναμονής για τους τελωνειακούς ελέγχους και, κατ’ επέκταση, στην ταχύτερη διέλευση οχημάτων και επιβατών.
Η δεύτερη εφαρμογή τέθηκε σε λειτουργία την 1η Αυγούστου 2025 και αφορά την υποβολή δήλωσης ρευστών διαθεσίμων στα σημεία εισόδου και εξόδου της χώρας, συμπεριλαμβανομένων των χερσαίων συνοριακών σταθμών. Σύμφωνα με την ΑΑΔΕ, η ψηφιακή διαδικασία απλοποιεί και επιταχύνει την υποβολή των σχετικών δηλώσεων.
Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη η υλοποίηση του Ολοκληρωμένου Συστήματος Παρακολούθησης Εισερχομένων Φορτηγών και Εμπορευματοκιβωτίων. Όπως αναφέρει η ΑΑΔΕ, το σύστημα θα επιτρέψει την ψηφιοποίηση και αυτοματοποίηση σειράς τελωνειακών ελέγχων, με στόχο περαιτέρω βελτιώσεις και επιτάχυνση των σχετικών διαδικασιών.