Είναι γεγονός αδιαμφισβήτητο ότι ο πλανήτης γη κρούει τον κώδωνα του κινδύνου, εδώ και χρόνια, μετά τις τραγικές κι ανείπωτες καταστροφές που έχει υποστεί το περιβάλλον ως αποτέλεσμα της κλιματικής αλλαγής. Τι είναι όμως η κλιματική αλλαγή;
Είναι η αλλαγή του κλίματος που υπέστη ο πλανήτης γη ως αποτέλεσμα της υπερθέρμανσής του. Οι ιδιαίτεροι ζεστοί χειμώνες, οι ανεξέλεγκτες πυρκαγιές και το λιώσιμο των παγετώνων ταχύτερα από το αναμενόμενο είναι όλα φαινόμενα που οφείλονται στην λεγόμενη «κλιματική αλλαγή». Ιστορικά το κλίμα της γης έχει αλλάξει ριζικά πολλές φορές από τότε που σχηματίστηκε ο πλανήτης γη, πριν σχεδόν 4,5 δισεκατομμύρια χρόνια. Έτσι, διακυμάνθηκε μεταξύ θερμών περιόδων και περιόδων παγετώνων που διαρκούσαν κάθε φορά δεκάδες χιλιάδες ή εκατομμύρια χρόνια. Τα τελευταία, ωστόσο, 50 χρόνια, στη διάρκεια της λεγόμενης «βιομηχανικής εποχής», οι θερμοκρασίες αυξήθηκαν ταχύτερα από ότι σε οποιοδήποτε άλλη εποχή.
Αναφερόμενοι στην κύρια αιτία της κλιματικής αλλαγής αυτή δεν είναι άλλη από την καύση των ορυκτών καυσίμων, όπως το πετρέλαιο, ο άνθρακας και το φυσικό αέριο, κατά την οποία εκπέμπονται αέρια στην ατμόσφαιρα που, εξαιτίας του συνεχόμενου πολλαπλασιασμό τους, φτάνουν να παγιδεύουν τη θερμότητα στην ατμόσφαιρα προκαλώντας το λεγόμενο φαινόμενο του «θερμοκηπίου». Έτσι, χωρίς το παραπάνω φαινόμενο, η μέση θερμοκρασία του πλανήτη θα ήταν -18 βαθμούς κελσίου. Ωστόσο, οι καθημερινές ανθρώπινες δραστηριότητες ενισχύουν αυτό το αποτέλεσμα, προκαλώντας ακόμη μεγαλύτερη αύξηση της θερμοκρασίας του πλανήτη. Παρά τις διεθνείς δεσμεύσεις, το επίπεδο διοξειδίου του άνθρακα (CO2) στην ατμόσφαιρα εξακολουθεί να αυξάνεται και το 2019 έφθασε σε ένα ακόμη ιστορικό ρεκόρ σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό (σχεδόν +150% σε σύγκριση με το 1750).
Ερχόμενοι στο σήμερα και συγκεκριμένα τις τελευταίες 6 εβδομάδες είμαστε στη δυσάρεστη θέση να παρακολουθούμε εικόνες κλιματικής καταστροφής με πολλά θύματα κι ανυπολόγιστες ζημιές. Η κλιματική αλλαγή έκανε και πάλι έντονη την παρουσία της απειλώντας, κυρίως, τους πιο ευάλωτους. Με αφορμή αυτό το γεγονός 240 κορυφαίοι κλιματικοί επιστήμονες συνέγραψαν τη νέα έκθεση του ΟΗΕ για το Παγκόσμιο κλίμα της οποίας τα αποτελέσματα θα παρουσιαστούν στις αρχές Αυγούστου. Η έκθεση αυτή αναθεωρεί όλες τις προβλέψεις με τον χειρότερο τρόπο φέρνοντας χρονικά την κλιματική καταστροφή πιο κοντά. «Ο πλανήτης βρίσκεται σε ένα κλιματικό σταυροδρόμι και οι αποφάσεις που θα ληφθούν θα καθορίσουν, εάν είναι πιθανό να περιορίσουμε την παγκόσμια υπερθέρμανση στον 1,5 βαθμό κελσίου» τονίζει σε μήνυμά της η επικεφαλής του Παγκόσμιου Οργανισμού Μετεωρολογίας Πέτερι Τάαλας, ενώ μεταξύ άλλων επισημαίνει ότι: «Δεν χρειάζεται να πούμε στον κόσμο ότι η κλιματική αλλαγή υφίσταται μια κι αυτή είναι ήδη ορατή».
Από την πλευρά της, λοιπόν, η επιστημονική κοινότητα θα είναι αυτή που θα αξιολογήσει στο σύνολο την κατάσταση του παγκόσμιου κλίματος και στις 6 Αυγούστου θα παρουσιάσει την τελική έκθεση με βάση την οποία ηγέτες 195 χωρών σε Σύνοδο για το κλίμα του ΟΗΕ θα πρέπει να λάβουν κρίσιμες αποφάσεις. Σύμφωνα με την εν λόγω έκθεση η αιτία όλων των δεινών βρίσκεται στη χρήση ορυκτών καυσίμων κι αυτά θα πρέπει να αποσυρθούν με συνοπτικές διαδικασίες. Παρά το γεγονός, ωστόσο, ότι η επιστημονική κοινότητα προειδοποιεί πως μόνο αν μηδενιστούν τα αέρια του θερμοκηπίου η ανθρωπότητα μπορεί να διατηρήσει ελπίδα επιβίωσης, η Κίνα και η Ινδία αντιστέκονται στην απόσυρσή τους υποστηρίζοντας ότι σε αυτά στηρίζεται η οικονομία τους.
Με την υπερθέρμανση του πλανήτη να είναι, πλέον, ξεκάθαρο ότι σχετίζεται με την ολοένα συχνότερη εκδήλωση ακραίων καιρικών φαινομένων, χαρακτηριστικά αναφέρουμε το πρόσφατο παράδειγμα, μόλις τον περασμένο μήνα, των βίαιων βροχοπτώσεων και φονικών πλημμυρών που σημειώθηκαν στη δυτική και Κεντρική Ευρώπη. Έτσι, την ανομβρία σχεδόν τριών χρόνων ακολούθησαν βίαιες βροχοπτώσεις και φονικές πλημμύρες, καθώς τα επίπεδα ρεκόρ της βροχής έφεραν υπερχειλίσεις ποταμών, διέλυσαν σπίτια και πλημμύρισαν δρόμους και κτίρια. Αξίζει να αναφερθεί το γεγονός ότι υπήρχαν περιοχές όπου σε μία ημέρα έβρεξε όσο βρέχει σε τρεις μήνες.
Πιο συγκεκριμένα, η Γερμανία, έφτασε να θρηνεί 156 ανθρώπους και να αγνοεί 3.000 από τις, άνευ προηγουμένου, καταστροφές που προκλήθηκαν λόγω των βίαιων καιρικών φαινομένων με τη χώρα να κάνει λόγο για εθνική τραγωδία βάζοντας στο τραπέζι της επικείμενης προεκλογικής μάχης για την καγκελαρία της πρωθυπουργίας θέματα που θα αφορούν το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι ο συντηρητικός υποψήφιος για την καγκελαρία και πρωθυπουργός του κρατιδίου της Βόρειας Ρηνανίας- Βεστφαλίας, Άρμιν Λάσετ, απέδωσε τα ακραία καιρικά φαινόμενα στην υπερθέρμανση του πλανήτη προβλέποντας πως «θα αντιμετωπίζουμε τέτοια γεγονότα ξανά και ξανά, κι αυτό σημαίνει ότι πρέπει να επιταχύνουμε τα μέτρα προστασίας του κλίματος σε ευρωπαϊκό, ομοσπονδιακό και παγκόσμιο επίπεδο, επειδή η κλιματική αλλαγή δεν περιορίζεται σε ένα μόνο κράτος».
Δεν θα αποτελούσε, τέλος, διόλου έκπληξη και για τη χώρα μας σύμφωνα με τον μετεωρολόγο κ. Κλέαρχο Μαρουσάκη να σημειωθούν παρόμοια έντονα καιρικά φαινόμενα μετά το πέρας του επίμονου καύσωνα των ημερών που διανύουμε. Πιο συγκεκριμένα, ο γνωστός μετεωρολόγος αναφερόμενος στις θάλασσες τις χαρακτηρίζει ως τεράστιες αποθήκες θερμότητας – ενέργειας, εξαιτίας διαφορετικής θερμοχωρητικότητας κάνοντας λόγο για ισχυρά βαρομετρικά χαμηλά ή ακόμη και κυκλωνικές καταστάσεις, τις οποίες έζησε η χώρα πέρυσι με τον λεγόμενο μεσογειακό κυκλώνα. Χαρακτηριστικά τονίζει ότι: «Θα πρέπει στο εξής τα επόμενα πολλά χρόνια να είμαστε έτοιμοι να αντιμετωπίσουμε ακραία καιρικά φαινόμενα μιας και η φύση προσπαθεί να αντισταθμίσει με αυτόν τον τρόπο έντονες διαταραχές στο θερμοκρασιακό προφίλ της για τις οποίες διαταραχές η επιστήμη προσπαθεί να προσδιορίσει την αιτία ή τις αιτίες και σίγουρα σε αυτό υπογραμμίζει δεν ευθύνεται μόνο η ανθρώπινη δραστηριότητα».
ΟΛΓΑ ΤΑΤΣΙΔΟΥ