Άρθρο – πρόταση του Ιωάννη Α. Σαρσάκη (Καστροπολίτη)
Πρόσφατα ολοκληρώθηκαν οι εξωτερικές εργασίες αποκατάστασης του Τεμένους Βαγιαζήτ στο Διδυμότειχο. Με την αποπεράτωση των προγραμματισμένων παρεμβάσεων στον εσωτερικό και τον περιβάλλοντα χώρο, το μνημείο πρόκειται να λειτουργήσει ως Μουσείο.
Με βάση αυτό το σκεπτικό αξιοποίησης του εν λόγω μνημείου γεννάται το ερώτημα, γιατί δεν εφαρμόζεται η ίδια μουσειακή και τουριστική αξιοποίηση και για το βυζαντινό Κάστρο του Πυθίου; Είναι γεγονός πως και τα δύο κτίσματα λογίζονται ως αρχιτεκτονικά ορόσημα παγκόσμιας εμβέλειας για την εποχή τους.
Το Κάστρο του Πυθίου αποτελεί ένα από τα ελάχιστα και καλύτερα σωζόμενα δείγματα στρατιωτικής βυζαντινής αρχιτεκτονικής του 14ου αιώνα. Είναι στενά συνδεδεμένο με τον Ιωάννη ΣΤ΄ Καντακουζηνό, αλλά και με τον Ανδρόνικο Γ΄ Παλαιολόγο, δύο αυτοκράτορες και κορυφαίες ιστορικές προσωπικότητες της Βυζαντινής περιόδου, οι οποίοι προσελκύουν και το διεθνές ακαδημαϊκό ενδιαφέρον. Στην ιστορία που συνέγραψε ο Ιωάννης Καντακουζηνός αναφέρει : «το Εμπύθιο (Πύθιο) ήταν κοντά στο Διδυμότειχο και είχε κτιστεί από τον αυτοκράτορα (εννοεί τον εαυτό του) πριν από πολλά χρόνια εκ θεμελίων» και σε ένα άλλο σημείο αναφέρει : «το φρούριο του Εμπυθίου, το οποίο είχε κτιστεί για τον αυτοκράτορα Ανδρόνικο ενώ ήταν ακόμα στην εξουσία».
Οι επιβλητικοί πύργοι του Πυθίου με τους ορόφους τους, μπορούν να λειτουργήσουν ως φυσικοί εκθεσιακοί χώροι. Εκεί θα μπορούσαν να φιλοξενηθούν μεσαιωνικά ευρήματα, φορεσιές, όπλα, νομίσματα και αναπαραστάσεις της καθημερινής ζωής της εποχής. Επίσης όπως γίνεται σε κάστρα του εξωτερικού, θα μπορούσαν να τοποθετηθούν μεσαιωνικού τύπου έπιπλα, καθώς και τρισδιάστατες φιγούρες (π.χ. σιλικόνης) κατάλληλα ενδεδυμένες, με μέλη των οικογενειών του Ιωάννη ΣΤ΄ Καντακουζηνού και του Ανδρονίκου Γ΄ Παλαιολόγου. Είναι γεγονός πως οι σύγχρονοι τουρίστες αναζητούν τη διαδραστικότητα και την εμπειρία της βιωματικής μάθησης, κάτι που οι επιβλητικοί πύργοι του Πυθίου με τον προαναφερθέντα διάκοσμο μπορούν να προσφέρουν ιδανικά.
Με τον τρόπο αυτό το κάστρο του Πυθίου θα μεταβληθεί σε ένα πολύ ιδιαίτερο Βυζαντινό Μουσείο, το οποίο σε μία βάση σύγχρονης διαχείρισης της πολιτιστικής μας κληρονομιάς, δεν θα αντιμετωπίζεται ως ένα βουβό και απρόσωπο κτίσμα του παρελθόντος, αλλά ως ένας «ζωντανός οργανισμός» αξιοποίησης και ανάδειξης.
Ένα εξαιρετικό εγχώριο παράδειγμα αυτής της φιλοσοφίας αποτελεί πλέον το αναστηλωμένο Παλάτι των Δεσποτών στον Μυστρά, όπου λειτουργεί μια πρωτοποριακή βιωματική έκθεση. Εκεί, μέσα από τη χρήση νέων τεχνολογιών και την αναπαράσταση χειροποίητων βυζαντινών ενδυμάτων στην αίθουσα του Θρόνου, ζωντανεύει η καθημερινότητα των αυτοκρατόρων και των ευγενών, στις ίδιες ακριβώς πτέρυγες των Καντακουζηνών και των Παλαιολόγων.
Βλέπε σχετικό σύνδεσμο : https://www.naftemporiki.gr/culture/museums/2114125/mystras-entyposiazei-to-anastilomeno-palati-ton-despoton-ta-simantika-erga-anadeixis/
Στο σημείο αυτό να σημειώσουμε, ότι υπάρχουν πολλά κοινά στοιχεία που συνδέουν τον Μυστρά με το Διδυμότειχο και το Πύθιο, βλέπε τον παρακάτω σύνδεσμο : https://kastropolites.com/didymoteicho-mystras-dyo-kastropoliteies/
Επιπλέον, ο εντυπωσιακός αύλειος χώρος του Κάστρου του Πυθίου προσφέρει ιδανικές ευκαιρίες αξιοποίησης. Με τη δημιουργία ενός υπαίθριου χώρου εκδηλώσεων, εκδοτηρίου εισιτηρίων, σημείων ανάπαυσης, κυλικείου και πωλητηρίου αναμνηστικών, ο χώρος θα αναβαθμιστεί ριζικά. Η ανάδειξη αυτή, λειτουργώντας συνδυαστικά με τα μουσεία του Διδυμοτείχου, το Κάστρο, την αρχαία Πλωτινόπολη, αλλά και τα υπόλοιπα τοπόσημα της περιοχής, όπως τον παλιό Σιδηροδρομικό Σταθμό, το Γαλλικό Μνημείο του Α΄ Π.Π., το Κενοτάφιο του Αγίου Κυρίλλου και τους ταφικούς τύμβους στο Ρήγιο, θα καταστήσει το Πύθιο έναν εξαιρετικά σημαντικό τουριστικό προορισμό για ολόκληρο τον Δήμο Διδυμοτείχου.
Είναι περιττό να αναφέρουμε τα συγκριτικά πλεονεκτήματα που προκύπτουν για την περιοχή μας σε περίπτωση που πραγματοποιηθεί αυτή η πρόταση. Η μετατροπή του κάστρου σε ζωντανό μουσείο θα έβαζε το Πύθιο στον παγκόσμιο τουριστικό χάρτη, προσελκύοντας επισκέπτες που σήμερα απλώς προσπερνούν το μνημείο. Η σωστή και πρωτοποριακή εκμετάλλευση των μνημείων μας, αποτελεί μονόδρομο για την οικονομική ανάπτυξη και τη δημογραφική επιβίωση της περιοχής μας, ας το τολμήσουμε !!!